13. Çin Ulusal Halk Meclisi (ÇUHM) Daimi Komitesi’nin dün düzenlenen 29. Oturumunda Yabancı Yaptırımlara Karşı Çıkma Yasası dahil 6 yasa onaylandı ve Cumhurbaşkanı Xi Jinping’in imzasıyla yürürlüğe girdi.

ÇUHM Daimi Komitesi Başkanı Li Zhanshu oylama prosedüründen sonra yaptığı konuşmada, “Bağımsız ve barışçı bir dış politika izleyen Çin öteden beri dünya ülkeleriyle karışlıklı yarar ve ortak kalkınma ilkesini gözetmekte. Ancak kendi yasal haklarını korumaya kararlı olan Çin, çıkarlarına zarar verilmesine de izin vermeyecektir. Yabancı yaptırımlar ve müdahale girişimlerine Çin hükümeti ve halkı kararlılıkla karşı çıkacaktır.” ifadelerini kullandı.

Li, Çin’in Yabancı Yaptırımlara Karşı Çıkma Yasası’nın uluslararası kurallara göre hazırlandığını belirtti.

ÇUHM Daimi Komitesi’ne bağlı Hukuki Çalışmaar Komisyonu’nun yetkilisi, yasanın amacına değinirken, son yıllarda bazı Batılı ülkeler ve örgütlerin Çin’in büyük ilerlemeler elde etmesini engellemek istediğini, siyasi manipülasyon ve ideolojik önyargıdan hareketle Xinjiang, Tibet, Taiwan, Güney Çin Denizi ve Covid-19 gibi konuları bahane ederek Çin’in iç ve dış politikalarını asılsız karaladığını hatırlattı. Yetkili, bu ülkelerin uluslararası hukuk ve uluslararası ilişkilerin temel kurallarına aykırı, sadece kendi yasasına dayanarak Çin’in kurum, örgüt ve memurlarına sözde “yaptırımlar” uyguladığına ve Çin’in içişlerine kabaca müdahale ettiğine dikkat çekti.

Yetkili, Yabancı Yaptırımlara Karşı Çıkma Yasası’nın kısa sürede hazırlanıp onaylanması ve yürürlüğe girmesinin, bazı Batılı ülkelerin hegemonyacılık ve güç siyasetiyle mücadele etmenin, ulusal egemenlik, güvenlik ve kalkınma korumanın gereği olduğunu sözlerine ekledi.

Tek taraflı yaptırımlara karşı çıkan Yabancı Yaptırımlara Karşı Çıkma Yasası’nın 16 maddesi var.

Yasaya göre, uluslararası sistem ve uluslararası düzene aykırı olarak, çeşitli bahaneler veya kendi yerel yasalarına göre Çin’e caydırma, baskı, Çin vatandaşları ve örgütlerine ayrımcı sınırlama önlemleri getiren ülkeler yasa kapsamında muamele görecek.

Çin Devlet Konseyi’nin ilgili kurumları, söz konusu ayrımcı sınırlama tedbirlerini saptama, kararlaştırma ve uygulamaya katılan kişi ve örgütleri belirleyecek; bu şahısların yakın akrabaları, ilgili örgütlerin yöneticileri de yaptırım listesine alınabilecek.

Yeni yasanın 6. maddesi uyarınca, Beijing’in önlemleri vize başvurularının reddini veya Çin’e girişlerin engellenmesini de içerecek. Mevcut vize sahipleri söz konusu olduğunda, yetkililer bu kişilerin belgelerini geçersiz ilan edebilecek.

Çin’in bu adımla yaptırımlara yanıt vermek için yasal bir temel sağlamayı amaçladığı belirtiliyor.

Son dönemde Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) yanı sıra Kanada, İngiltere ve Avrupa Birliği çeşitli konuları kullanarak Çin’e tek taraflı yaptırımlar uygulamış ve yaptırımlar bu tarafların Çin’le ilişkilerinde bir norm haline getirilmişti.

“DİĞER ÜLKELERLE İLİŞKİLERİ ETKİLEMEYECEK”

Çin dışişleri bakanlığı sözcüsü Wang Wenbin, yeni yasanın kabulünün Çin’in egemenliğini ve temel çıkarlarını koruma kararlılığını gösterdiğini ve diğer ülkelerle ilişkilerini etkilemeyeceğini söyledi.

Uluslararası medyada çıkan haberlerde, yeni yasanın, Ocak ayında Ticaret Bakanlığı’nın Çinli şirketlerin ekonomik ve ticari faaliyetler üzerindeki yabancı kısıtlamaları bildirmelerini gerektiren bir “engelleme yasası” yayınlamasının ardından, Çin’in dış yaptırımlara yanıt vermesi için şimdiye kadarki en güçlü araç olduğu belirtildi.