CRI Türk Dış Haberler Servisi

Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, Birleşmiş Milletler (BM) 76. Genel Kurul görüşmelerine video konferans yöntemiyle katılarak Beijing yönetiminin tahlillerini ve önerilerini aktardı. İnsanlığın yeni bir değişim çağına girdiğinin altını çizen Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, devletlerin atması gereken dört adımı özetledi.

Xi Jinping’in ilk değindiği konu yeni tip koronavirüsle (Covid-19) mücadele oldu. Salgınla mücadelenin insanlığın kaderi için hayati önemimde olduğunu söyleyen Xi Jinping, “İnsanların hayatlarını her zaman ilk sıraya koymalı, her bireyin değerlerini ve onurunu önemsemeliyiz.” dedi.

KÜRESEL KALKINMA İNİSİYATİFİ

Covid-19 ile savaşta bilimin esas alınması gerektiğini belirten Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, salgına karşı en güçlü silahın aşı olduğunu anımsattı. Xi Jinping, Covid-19 aşılarına erişimi kolaylaştırmak için yılsonuna kadar dünyaya 2 milyar doz aşı tedarik edeceklerini aktardı. Çin lideri ayrıca aşıların adil paylaşımı için Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) bünyesinde kurulan Covid-19 Aşıları Küresel Erişim Programı (COVAX) platformunu 100 milyon ABD doları bağışlayacakları ve 100 milyon doz aşıyı gelişmekte olan ülkelere ücretsiz gönderecekleri sözünü verdi.

Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, ikinci olarak uluslararası topluma ekonomileri canlandırma çağrısında bulundu. Küresel kalkınmanın tüm ülkeleri kapsayacak şekilde dengeli ve çevre ile uyumlu olması gerektiğini dile getiren Xi, Küresel Kalkınma İnisiyatifi’ni BM kürsüsünden duyurdu. Çin lideri Küresel Kalkınma İnisiyatifi bağlamında halk merkezli bir yaklaşımın benimsenmesini, inovasyonun merkeze konmasını, sonuç odaklı çalışılmasını ve insan-doğa dengesinin gözetilmesini önerdi.

BU DÜNYA HEPİMİZE YETER

Çin lideri Xi Jinping’in üçüncü olarak uluslararası ilişkilerin temel ilkelerine değindi. “Dayanışmayı güçlendirmek, karşılıklı saygıyı teşvik etmek ve uluslararası ilişkilerde kazan-kazan ilkesi ile iş birliği yapmak zorundayız.” diyen Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, konuşmasına şöyle devam etti:

“Barış ve kalkınma, çeşitli biçimlerdeki medeniyetleri kucaklamalı ve modernleşmeye giden farklı yolları barındırmalıdır. Demokrasi, tek bir ülkeye ayrılmış özel bir ayrıcalık değil, tüm insanların yararlanabileceği bir haktır. Son gelişmeler, dışarıdan askeri müdahalenin ve sözde demokratik dönüşümün zarardan başka bir şey olmadığını bir kez daha gösteriyor. İnsanlığın ortak değerleri olan barışı, kalkınmayı, eşitliği, adaleti, demokrasiyi ve özgürlüğü savunmamız gerekiyor. Küçük gruplar oluşturulmasını ya da sıfır toplamlı oyunları reddetmeliyiz. Ülkeler arasındaki, kaçınılması zor farklılıklar ve sorunlar, eşitlik ve karşılıklı saygı temelinde diyalog ve iş birliği yoluyla ele alınmalıdır. Bir ülkenin başarısı, başka bir ülkenin başarısızlığı anlamına gelmek zorunda değildir. Dünya tüm ülkelerin ortak kalkınmasını ve ilerlemesini barındıracak kadar büyüktür.”

ÇOK TARAFLILIK BAYRAĞI YÜKSELMELİ

Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping’in dördüncü önerisi ise küresel yönetim modeline oldu. Uluslar arası ilişkilerin sadece BM kurallarınca düzenlenebileceğini vurgulayan Xi Jinping, “BM’nin çok taraflılığı koruyarak farklı ülkelerin ortak güvenliğinin savunulması, kalkınma konusundaki verimliliğin paylaşılması ve dünyanın kaderinin belirlenmesi için en önemli platform hâline gelmesi gerekiyor.” ifadelerini kullandı. Çin lideri Xi, konuşmasının öneriler bölümünü şu değerlendirmelerle noktaladı:

“BM, istikrarlı bir uluslararası düzen sağlamaya, gelişmekte olan ülkelerin temsilini ve söz hakkını artırmaya, demokrasi ve hukukun üstünlüğünü ilerletmede öncülük yapmaya kararlı olmalıdır. BM dengeli bir şekilde ilerlemeli, güvenlik, kalkınma ve insan hakları olmak üzere üç alanda da çalışmalıdır. BM ortak bir gündem belirlemeli, acil sorunları vurgulamalı, gerçek eylemlere odaklanmalı ve tüm aktörlerin çok taraflılığa verdiği taahhütlerin gerçekten yerine getirilmesini sağlamalıdır.”