Orta Doğu ülkeleri arasındaki yumuşama iklimini değerlendiren Doç. Dr. Ali Fuat Gökçe, Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) dayattığı çatışmalardan yorulan bölge ülkelerinin ekonomik temelli yeni bir politik hatta girdiklerini kaydetti. Gökçe, “Bölge ülkeleri başta Kuşak ve Yol Projesi gibi yeni projelerde iktisadi anlamda kendi ülkelerinin refahı için yeni politikalar geliştiriyorlar.” dedi.

CRI Türk’te Mehmet Kıvanç’ın hazırlayıp sunduğu Dünya Postası programına konuk olan Gaziantep Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ali Fuat Gökçe, Orta Doğu ülkeleri arasındaki yumuşama iklimini değerlendirdi:

“ABD’nin Afganistan’dan çekilmesi, Irak’tan ‘asker çekeceğim’ demesi, Suriye’de çok az asker ve bir vekil grup bırakarak etkinliğini sürdürmesi ve sürekli bu bölgenin kaos içinde olması bölge ülkelerini hem güvenlik anlamında hem iktisadi bağlamda oldukça rahatsız ediyor.”

KÖRFEZ’DE KÖKLÜ DEĞİŞİM ÇABASI

Doç. Dr. Ali Fuat Gökçe, Körfez ülkelerinde geleceğe yönelik farklı bir vizyon geliştirme arzusunun olduğunu belirterek şu noktalara değindi:

“ABD yanlısı politikalardan uzaklaşmak istiyorlar. Özellikle Körfez ülkelerinde bunu görebiliriz. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) artık petrol ekonomisinden uzaklaşmak istiyorlar. Petrol ekonomisi ABD’nin işine yarıyor. Suudi Arabistan’ın petrol ekonomisinden uzaklaşmak için 1,3 trilyon dolarlık bir yatırım yapma isteği bulunuyor. BAE de petrol ekonomisinden uzaklaşabilmek için farklı yatırımlara yöneldi.”

“Petrol ekonomisinin tüm çıktıları emperyalist bir ülke olan ABD’ye yarıyor.” diyen Gökçe bu durumun sonucu olan Batı tahakkümünden artık Körfez’de rahatsızlık yarattığını belirtti. Orta Doğu ülkeleri arasındaki yumuşama iklimini de bu bağlamda değerlendiren Gökçe, değişim isteyen Körfez ülkelerinin komşularla yola devam etmek zorunda olduğunu ifade etti:

“Körfez ülkelerinin her birinde bir batılı petrol şirketinin hüküm sürdüğünü görüyorsunuz. Bu ülkeler bunun sürdürülebilir olmadığını düşünerek farklı iktisadi yaklaşımlar geliştirme arzusundalar. Bu farklılığı da bölge ülkeleriyle geliştirmek zorundalar.”

BOZULAN İLİŞKİLER EKONOMİDEN DÜZELTİLECEK  

BAE Veliaht Prensi Muhammed bin Zayed el Nahyan’ın 24 Kasım’da Türkiye’yi ziyaret etmesi bekleniyor. İlişkilerin kopuk olduğu dönemde bölgesel konular da her iki ülke farklı kutuplara konumlandı. Doç. Dr. Ali Fuat Gökçe’ye göre; zorlu konuların çözüm yolu ekonomik iş birliklerinin derinleştirilmesiyle bulunacak ve bu noktada Kuşak ve Yol İnisiyatifi’nin de büyük payı olacak:

“ABD’nin dayatmacı politikaları bölge ülkelerinin menfaatine değil. Bölge ülkeleri başta Kuşak ve Yol Projesi gibi yeni projelerde iktisadi anlamda kendi ülkelerinin refahı için yeni politikalar geliştiriyorlar.”

Doç. Dr. Gökçe, BAE’den başlayıp İran üzerinden kara yoluyla Türkiye’ye ulaşan ekonomi koridorunun “Menfaat temelli yeni politikalara” örnek olduğunu söyledi. İran ve BAE arasında artan temasları da değerlendiren Gökçe, köklü değişimlerin kapıda olduğu görüşünde:

“BAE Dışişleri Bakanı 10 yıl aradan sonra Şam’ı ziyaret etti. Geçen hafta İran Dışişleri Bakanıyla görüştü. Oldukça büyük gelişmeler. BAE’nin Suriye ile ilişkileri geliştirmesi ve ardından İran Dışişleri Bakanıyla görüşmesi bu bölgede artık bir şeylerin değiştiğini gösteriyor.”

“ABD emperyalizmine karşı dik durmak gerekiyor.” diyen Gökçe, Körfez emirliklerinin “ABD’den yakasını kurtarma” çabası içinde olduğu değerlendirmesi yaptı.