CGTN / Alexander Ayertey Odonkor

2013 yılında, yaklaşık 2 bin yıl önce Han Hanedanlığı döneminde yapılan tarihi İpek Yolu’nun yeniden canlandırılması önerildi. İpek Yolu, Çin ve Uzak Doğu’yu Orta Doğu ve Avrupa ile bağlayan dünyanın en eski ticaret yoludur. 

Bugün, Çin iki ana bileşen olan Deniz İpek Yolu İnisiyatifi (MSRI) ve İpek Yolu Ekonomik Kuşağı’ndan (SREB) oluşan küresel altyapı kalkınma projesi Kuşak ve Yol İnisiyatifi aracılığıyla, kara yolları, limanlar, demir yolları, sanayi parkları, havaalanları, barajlar, boru hatları, gayrimenkul ve serbest ticaret ile yatırım anlaşmaları gibi yumuşak altyapıyı inşa etmek için diğer ülkelerle iş birliğiyle İpek Yolu’nu yeniden yaratıyor. Altyapı açığını kapatarak, Kuşak Yol İnisiyatifi, bu inisiyatif kentsel kesimlerde iş fırsatı yarattığı, yoksulluğu azalttığı ve kentsel arazi gelişimini artırdığı için küresel kentsel gelişimin merkezi haline geldi.  

Dünya Bankası’nın son verilerine göre, bütün dünyada kentlerde 4,2 milyar insan yaşarken, bu tüm dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 55’ini temsil ediyor. Dünyada kentsel nüfusun 2045 yılına kadar 6 milyara ulaşması beklenirken, siyasetçileri göz korkutucu bir görev bekliyor. 

Zorluk nedir? Basitçe söylemek gerekirse, siyasetçilerin kentsel nüfusun artan talebini karşılamak için ulaştırma sistemi, enerji, konut ve diğer temel imkânları kapsayan yeterli altyapıyı sağlaması bekleniyor. Kentler, küresel Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’nın (GSYİH) yüzde 80’den fazlasına katkıda bulunuyor, ekonomik faaliyetlerin merkezi noktası olarak bu kentsel alanlar her yıl milyonlarca yeni sakini çekiyor. 

Bu nedenle siyasetçiler ve ilgili paydaşların, kentsel nüfusun artan talebini karşılaması için uygun altyapıyı inşa etmesi zorunludur. Aslında bu hedefe ulaşmak, şu anda kayıt dışı yerleşim yerlerinde 1 milyar kadar kent yoksulu insan yaşadığı için çok kolay yapılan bir şey olmayacak. Ancak Kuşak Yol İnisiyatifi, hükümetlerin kentlerdeki altyapı açığını kapatma ve kapsayıcı büyümeyi artırma çabalarını destekliyor, kara yolları, limanlar, demir yolları, barajlar, gayrimenkul ve boru hatları gibi ağır altyapıyı inşa ederek, bu tesisler yeni iş fırsatları yaratıyor, yoksulluğu azaltıyor ve dünya çapında ekonomik ilerlemeyi teşvik ediyor. 

Küresel ekonomi danışmanları Cebr tarafından hazırlanan ve Chartered Institute of Building’in (CIOB) desteklediği bir rapora göre, Kuşak Yol İnisiyatifi, 20’den fazla büyük ekonomide ve dünyanın 10 bölgesinin her birinde ekonomik büyümeyi teşvik ederek, küresel ekonomi üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Ayrıntılı bir hesap, Kuşak Yol İnisiyatifi’nin 2040 yılına kadar küresel GSYİH’yi her yıl 7,1 trilyon dolardan fazla destekleyeceğini, böylece küresel GSYİH’nin şu andan itibaren 2040 yılına kadar her yıl yüzde 0,2 oranında artacağının tahmin edildiğini gösteriyor.

KATILIMCI ÜLKELERİN TİCARET HACİMLERİ ÖNEMLİ ORANDA YÜKSELDİ

56 ülkenin Kuşak Yol İnisiyatifi sayesinde ulusal GSYİH’sine 10 milyar dolardan fazla eklemesi beklenirken, 2040 yılına kadar açık ara dünyanın en büyük ekonomisi olacak Çin de bundan önemli ölçüde faydalanacak. ABD, Kuşak Yol İnisiyatifi’ne katılmamasına rağmen, Kuşak Yol İnisiyatifi’nın sonucunda GSYİH’si yüzde 1,4 oranında artacak, bu oran birçok büyük ekonomiye göre küçük gibi görünse bile, ABD ekonomisine mutlak desteği Çin’den sonra ikinci sıradadır.    

Yine, Kuşak Yol İnisiyatifi’ne katılan ülkeler, bu ülkelerdeki ticaret hacmini artıran ticaret maliyetlerinde bir düşüş deneyimi yaşıyor. Dünya Bankası uzmanlarının 2019 yılında hazırladığı rapora göre, Kuşak Yol İnisiyatifi sayesinde katılımcı ülkelerin ticaret hacimleri önemli oranda yükseldi, bu kısmen bu ülkelerdeki ticari maliyetlerin önemli oranda azalmasından kaynaklandı. Örneğin Pakistan’da, Gwadar Limanı bağlantılarının, Çin-Pakistan Ekonomik Koridoru’nun bir parçasını oluşturan boru hattı, demir yolu ve kara yolu üzerinden geliştirilmesi tarım ürünleri, tekstil ve diğer birkaç ürünün ithalatını yükseltmiştir. Buna karşılık Pakistan’ın da ihracatı önemli oranda artmıştır, bu büyük oranda ithal ürünlerin düşük maliyeti olmasına ve yurt dışından gelen yüksek talebe bağlanıyor. Peşaver-Karaçi otoyolu, Karaçi ve Peşaver’i bağlayacak demir yolunun yeniden inşası gibi diğer altyapı projeleri hareketliliği artırdı, ticari maliyeti düşürdü ve Pakistan’da önemli oranda ekonomik faaliyeti iyileştirdi. 

Dahası, Pakistan ve diğer Kuşak Yol İnisiyatifi katılımcı ülkelerinde Kuşak Yol İnisiyatifi yatırımları, milyonlarca insanı yoksulluktan kurtaran işler yaratıyor. Örneğin, Sahra Altı Afrika’sından sonra en büyük ikinci yoksul insan nüfusuna ev sahipliği yapan Güney Asya’da, Kuşak Yol İnisiyatifi altyapı yatırımı 2030 yılına kadar tarım sektöründe 4 milyondan fazla insana istihdam yaratacak. Güney Asya yoksullukta önemli oranda azalmadan faydalanacakken, en büyük pay sahibi, 1,1 milyon insanın aşırı yoksulluktan kurtulacağı Pakistan olacak. 

Kuşak Yol İnisiyatifi yatırımları sayesinde 34 milyon insanın orta derecede yoksulluktan ve 8,7 milyon insanın aşırı yoksulluktan kurtulacağı tahmin edilirken, Kuşak Yol İnisiyatifi’ne katılmayan ülkelerde de 2030 yılına kadar 3,7 milyon insanın aşırı yoksulluğa veda etmesi bekleniyor. Açıkçası, Kuşak Yol İnisiyatifi altyapı eksikliklerini gidermek, kapsayıcı büyümeyi teşvik etmek, yoksulluğu azaltmak ve ekonomik büyümeyi desteklemek için gerekli olduğunu kanıtlamıştır. Bütün bu faydalarına karşın, Kuşak Yol İnisiyatifi’nin etkisi, daha fazla ülke bu küresel altyapı geliştirme projesine dâhil olursa önemli ölçüde artırılabilir.