Akademisyen Dr. Altay Atlı, CRI Türk’te Samet Demir’in hazırlayıp sunduğu “Ekonomi Basını” programına konuk oldu. Atlı, Alaska’da gerçekleştirilen Çin-ABD görüşmelerinin küresel ve bölgesel ticaret için önemini değerlendirdi.

Geçen hafta bütün dünyanın gözünün Alaska’da Çin ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD) arasındaki görüşmelerde olduğunu aktaran Altay Atlı, iki ülkenin en üst düzey diplomatlarının görüşmelere katıldığını, görüşmenin dünya basınında oldukça ses getirdiğini ve görüşmelerin sert bir biçimde başladığını hatırlattı.

İki devletin de görüşmelerde pozisyonlarını koruduğunu vurgulayan Altay Atlı, ABD’nin görüşmelerden önce Çin’e karşı tavrını daha da sertleştirme stratejisi izlediğini kaydetti.

Alaska’daki tarihi zirvede küresel ticarete ilişkin konuların konuşulmasının beklendiğini söyleyen Atlı, “ABD ile Çin arasında karşılıklı olarak gümrük vergilerinin artırılmasıyla başlayan ve artık iki ülke arasındaki ticaretin neredeyse tamamının yüksek vergi kapsamına girdiği, teknoloji tarafında da ciddi bir rekabetin başladığı biliniyor. Bu süreç ne olacak bu merak ediliyordu. Ticaret savaşlarının Biden ile birlikte sona ermesi beklenmiyordu. Alaska’dan ekonomik anlamda çok somut adımlar çıkmadı. Ama Alaska ile birlikte bundan sonra ABD-Çin ilişkilerinin nasıl gelişeceğiyle ilgili fikrimiz olacak. Ticaret konusunu da bu çerçevede ele almak mümkün.” dedi.

Pandeminden önce ABD ile Çin arasında varılan Faz I anlaşmasını anımsatan Altay Atlı, Çin’in bu anlaşmayla ABD’den mal alımını yaklaşık 200 milyar dolara çıkarmasının beklendiğini bildirdi. Pandeminin etkisiyle bütün süreçlerin değişim geçirdiğini ifade eden Atlı, ABD ile Çin arasındaki Faz I anlaşmasına göre Çin’in anlaşmayı yüzde 60’a yakın bir oranda karşıladığını bildirdi.

ABD’nin ticaret açığının kapatılması için taleplerde bulunduğunu belirten Atlı, Faz I anlaşmasıyla bu konuda gelişmeler sağlandığına dikkat çekti.

REKABET VE İŞ BİRLİĞİ AYNI ANDA DEVAM EDECEK

2019 yılında 450 milyar dolardan fazla olan ABD’nin Çin’den ithalatının 2020 yılında 435 milyar dolara indiğini dile getiren Altay Atlı, ABD ve Çin’in ticari ilişkilerinin pandemiye rağmen gelişme kaydettiğini aktardı.

Çin’in yapay zekâ ve 5G gibi teknoloji alanlarında ABD’den önde olduğunu da söyleyen Atlı, mikro çip rekabetinin kısa vadede Çin’in yararına gelişeceğini belirtti.

Alaska’da iki taraf arasında iklim değişikliğiyle mücadelede ortak çalışma grubunun kurulmasının iki ülkenin hâlâ iş birliği yapabildiğini gösterdiğinin altını çizen Dr. Altay Atlı, yeni dönemde iki ülkenin bazı alanlarında iş birliğine gidebileceğini vurguladı.