Financial Times / Sebastian Payne, Sarah Neville, John Burn-Murdoch &Clive Cookson

İngiltere, önümüzdeki haftalarda koronavirüs aşısı tedarikinde aşılama hedeflerini bozma potansiyeli olan bir düşüş bekliyor.

Financial Times (FT) analizi, mevcut oran korunursa, hükümetin en son aşılama hedefine mart ayı sonuna kadar ulaşılabileceğini öne sürüyor.

Hükümet, şubat ayı ortasında ülkenin en savunmasız 15 milyon sakinine aşı sunma hedefini tutturduktan sonra, 30 Nisan’a kadar 50 yaşın üzerindekiler de dâhil olmak üzere en savunmasız olan sonraki 17 milyona aşı vermeyi hedefliyor. Bu grubun aşılanması Ulusal Sağlık Hizmeti (NHS) üzerindeki baskıyı azaltmak ve ülke çapındaki karantinayı hafifletmek için kritik öneme sahip olacak.

İngiltere, son 14 günden fazla bir sürede haftada bir 3 milyona yakın doz teslim etti. Bu tedarik ve dağıtım seviyesi korunursa, FT analizi bir sonraki hedefin 28 Mart’ta sona eren haftaya kadar karşılanabileceğini öne sürdü.

Üst düzey yetkililer özel olarak, programın ilk aşamasının tamamlanması için beklenen tarih olarak mart ayının sonunu söylediler.

Çok miktarda olan ilk dozlar şu anda 60 ile 70 yaşları arasındaki kişilere sunuluyor. Ancak mart ayı başına kadar, hükümetin ilk dört öncelik grubunun aşılamasına başlamasından bu yana 12 hafta geçmiş olacağından, bu da malzemelerin bu insanların ikinci dozları için ayrılması gerektiği anlamına geliyor.

TESLİMAT PROGRAMINDA DEĞİŞİKLİK

Ocak ayının başına kadar aşılanan nispeten düşük sayılar nedeniyle, her hafta gereken ikinci doz sayısı önümüzdeki iki ay boyunca 3 milyonun oldukça altında kalacak ve ilk dozların sonraki öncelikli beş grup için dağıtılmasına devam edilmesi için bol miktarda boşluk sağlayacak.

Hükümetin çok daha uzun olan 30 Nisan hedefi, bakanların ya arz seviyelerinin önümüzdeki haftalarda düşmesini beklediklerini ya da salgın sırasında verilen tarihleri karşılayamamaları yüzünden maruz kaldıkları eleştirilerle sarsıldıkları için beklentileri düşük tutmak istediklerini gösteriyor.

Programa aşina olan kişilere göre, tedariklerin önümüzdeki birkaç ay içinde oldukça sabit kalması bekleniyor, ancak bazı hatalar planlamaya dâhil edildi.

Downing Street 10 Numaradan bir üst düzey yetkili, aşı tedarikinin “zor” olduğunu kabul etti ve hükümetin, tedarikin şubat ayı başlarında görülen haftada yaklaşık 3 milyon dozda devam edip etmeyeceği konusunda ihtiyatlı davrandığını belirtti. Yetkili, “Mart sonu için hedefler bizim iç değerlendirmemizi yansıtmıyor.” dedi. Sağlık bakanlığı çalışanları, “Nisan sonunda hedefe ulaşılacağından emin olduklarını” söylediler.

Whitehall’daki diğerleri, 30 Nisan hedefinin, Downing Street’in eksik vaat ve fazla teslimat konusundaki yeni ihtiyatlı yaklaşımının bir parçası olan bir beklenti yönetimi stratejisi olduğunu düşünüyor.

Galler’in ilk bakanı Mark Drakeford, geçen hafta tedariklerin önümüzdeki birkaç hafta içinde azalmasının beklendiğini doğruladı. Bakan, teslimatların mart ayına kadar yeniden artmaya başlayacağını umuyor.

İskoçya’nın ilk bakanı Nicola Sturgeon da salı günü, gecikmelerin yönetiminin önümüzdeki haftalarda aşı dağıtımını etkileyeceğini kabul etti. Sturgeon, Pfizer’ın, İngiltere’ye gönderdiği miktarları azaltmamış olsa da, teslimat programını “değiştirdiğini” belirtti.

Sturgeon Holyrood parlamentosuna şunları söyledi:

“Önümüzdeki birkaç hafta içinde, başlangıçta elde edeceğimizi düşündüğümüzden biraz daha az tedarik alıyoruz. Konuyla ilgili bilgilendirilen kişiler de, İngiltere’nin geri kalanının da benzer kısıtlamalardan etkilenmesinin beklendiğini söylediler.”

AŞILAMA PROGRAMININ ETKİLİ OLDUĞUNA DAİR İLK BİLİMSEL KANIT YAYIMLANDI

Hükümet ayrıca salı günü, modelleme teknolojisinin gelişen Covid-19 için daha fazla risk faktörünü belirlemesinden sonra 1,7 milyon daha fazla insanın daha korunmasını tavsiye ederek, bu sayıyı 4 milyona çıkardı. Bir risk değerlendirme aracı olan QCovid, kimlerin koronavirüse yakalanma riskinin daha yüksek olabileceğini belirlemek için tıbbi geçmiş gibi bir dizi etkenleri kullanır.

Hükümetin Yeni ve Gelişen Solunum Virüsü Tehditleri Danışma Grubu, teknolojiyi Oxford üniversitesinden araştırmacılarla geliştirdi ve yaş, kilo ve etnik köken gibi faktörlerin Covid-19 geliştirme riskini artırabileceğini keşfetti.

Bu arada İngiltere’nin aşılama programının etkili olduğuna dair ilk bilimsel kanıt salı günü yayımlandı. Ulusal İstatistik Ofisi (ONS), koronavirüs antikorları için pozitif test çıkan sayılarda önemli bir artış olduğunu ve bunun 80 yaş üstü insanlarda daha fazla olduğunu bildirdi.

ONS, İngiltere’deki 28 günden 1 Şubat’a kadar kanlarında saptanabilir antikor bulunan insanların oranının beşte bir olduğunu bildirdi. İki hafta önce açıklanan karşılaştırılabilir rakam yedide birdi.

Bazı gözlemciler, vakaların ve hastaneye yatma oranlarının gençlere göre yaşlılar arasında daha hızlı düşmesiyle bir etki gördüğünü iddia etse de, kıdemli bir hükümet danışmanı şunları söyledi: “Henüz net bir sinyal görmedik. Bir sinyali gürültüden ayırt etmek kolay değildir”.

İlk olarak aralık ayında Nijerya’da bulunan B.1.525 adlı başka bir Covid-19 varyantının İngiltere’de tespit edildiği haberi ile salı günü bir başka komplikasyon daha ortaya çıktı. Bu varyant, virüsün vücudun bazı bağışıklık savunmalarından kurtulmasına yardımcı olduğuna inanılan Güney Afrika ve Brezilya varyantlarında da bulunan E484K mutasyonunu içeriyor.