“Türkiye ve İran'da aklıselim hızla devriye giriyor”

“Türkiye ve İran'da aklıselim hızla devriye giriyor”

Aydınlık gazetesi Ankara temsilcisi İsmet Özçelik, CRI Türk'te Kamil Erdoğdu'nun hazırlayıp sunduğu "Güne Başlarken" programına konuk oldu ve gündemdeki gelişmeleri değerlendirdi.

Türkiye ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD) arasında uzun süredir gündemde olan ve sürekli ABD'liler tarafından tehdit olarak kullanılan yaptırımların yürürlüğe girdiğini belirten Özçelik, "Yaptırımlara söz konusu olan yasanın adı da ilginç. 'ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Etme Yasası' yani bir anlamda ABD Türkiye'yi hasım kapsamına aldı ve düşman olarak değerlendirdi. Bu NATO'da müttefikler arasında ilk kez uygulamaya konulan bir yaptırım. Gerekçe ise Rusya'dan S400 almamız. Yaptırımlarının önünün açık olması da dikkat çekici. Belli ki bu konuda ABD, Türkiye'yi sürekli sıkıştırmaya devam edecek. Türkiye'ye uygulanacak olan beş yaptırım ise şöyle: 1. Savunma Sanayii Başkanlığına (SSB) her türlü ihracat lisansının yasaklanması, 2. SSB'ye ABD finans kurumları tarafından 10 milyon dolar üstü kredilerin 12 ay süreyle yasaklanması, 3. SSB'ye ABD Export-Import Bank desteklerinin yasaklanması, 4. ABD'nin tarafı olduğu uluslararası finans kuruluşlarının SSB'ye finans sağlamasının engellenmesi, 5. S-400 alım sürecine dâhil olmuş SSB yetkilileri İsmail Demir, Faruk Yiğit, Serhat Gençoğlu ve Mustafa Alper Deniz'e yönelik yaptırımlar. İlk başta kişilere getirilen yasaklar o kadar önemli değil gibi gözüküyor. Ancak kurumsal bir yaptırım söz konusu olduğu için bunun nereye gideceğini kestirmek biraz zor." dedi.

ASYA İTTİFAKI ARTACAK

ABD tarafından yapılan yaptırıma gelen tepkileri de değerlendiren Özçelik, "ABD tarafından daha önce Çin ve İran'a yaptırım uygulanmıştı şimdi de Türkiye için yaptırımlar devreye girmiş oldu. Türkiye'den bu yaptırımlara çok sert tepkiler geldi. Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev, 'Kabul edilemez, haksızlık' açıklaması yaptı. Rus Dışişleri Bakanı Lavrov, 'ABD'nin Türkiye yaptırımı uluslararası hukuka karşı kibirli tutumun tezahürü.' dedi. İran Dışişleri Bakanı Zarif, 'yaptırımları kınıyoruz, Türkiye'nin ve Türk halkının yanındayız.' dedi. KKTC'den de Türkiye'ye destek açıklaması geldi. Önümüzdeki günlerde başkaları katılır mı, hep beraber izleyeceğiz. Türkiye'nin bundan sonra ne yapacağı da merak ediliyor. Türkiye buna karşı yanıt vereceğini açıkladı fakat bu yanıtın nasıl olacağı konusunda bilgi verilmedi. Bilindiği üzere geçmişte uygulanan tüm ambargolar Türkiye'yi yerli savunma sanayiini daha da kuvvetlendirmeye yöneltti. Türkiye yaptırımlar konusunda çok da yabancı değil. 1974'te Kıbrıs'a müdahaleden sonra Türkiye'ye çok ağır yaptırımlar gündeme gelmiş ve Türk ekonomisine ciddi zararlar verilmişti. Türkiye bir anlamda bunlara alışık. Daha sonra yerli savunma sanayisine ciddi yatırımlara yönelmişti. Önümüzdeki dönemde savunma sanayisi konusunda Türkiye'nin Rusya ve Çin ile beraber üretim gerçekleştirmesi en çok öne çıkan konulardan bir tanesi. Konunun uzmanları Asya ittifakının daha da artacağına dikkat çekiyorlar. ABD'nin bu yaptırımlarının Türkiye'nin batıdan doğuya doğru gidişini çok daha hızlandıracağı değerlendiriliyor." diye konuştu.

TÜRKİYE-İRAN KRİZİ TATLIYA BAĞLANDI

Gazeteci İsmet Özçelik, Türkiye ile İran arasında yaşanan gerilim konusunda ise şunları söyledi:

"Türkiye ile İran arasında şiir krizi vardı. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Azerbaycan'daki kutlamalarda okuduğu şiire İran'dan tepkiler oldu oldu ancak konu tatlıya bağlanmış gözüküyor. Dışişleri bakanları Çavuşoğlu ile Zarif görüşme yaptı ve Türkiye-İran dostluğunu öne çıkaran açıklamalarda bulundular. Diplomasi devreye girdi ve sorun aşıldı. İran Cumhurbaşkanı Ruhani de noktayı koydu ve 'Erdoğan'ın İran'ın toprak bütünlüğüne ya da halkına hakaret kastı taşımasını uzak bir ihtimal olarak görüyorum.' dedi. Bu da gerilimi tamamen bitiren bir açıklama oldu. Bu arada ben de İran'ın Ankara Büyükelçisi Muhammed Ferazmend ile bir görüşme yaptım ve 'Yanlış anlaşılma giderildi'. dedi. Ferazmend hatta "ABD ve İsrail bölgemizde hegemonyalarını güçlendirmek için Türkiye-İran ilişkilerini bozmaya çalışıyor. Bugüne kadar başaramadılar, başaramayacaklar." ifadesini kullandı. Sonra da "Sorunlarımız da düşmanlarımız da ortak. Yan yana olursak hepsini yeneriz. ABD yaptırımlarını aşarız. Bölge ülkeleri olarak Suriye'yi de böldürmeyiz.' açıklaması oldu. Bu da şunu gösteriyor; Türkiye ile İran arasını bozmak isteyen birtakım güçler her fırsatı değerlendirseler de Türkiye ve İran'da aklıselim hızla devriye giriyor. Ateşe odun atan bir sürü insan olsa da bir şekilde sorun çözülüyor ve iki ülkenin ilişkilerinin bozulması önleniyor."

Video Link: https://www.youtube.com/embed/qGFdbsKgi40