“Çin'de şu an en çok satan eserler dil içi çeviriler”

“Çin'de şu an en çok satan eserler dil içi çeviriler”

Çin klasiklerini Türk okurlarla buluşturan Hacı Bayram Veli Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Giray Fidan, CRI Türk Türkiye'de yayınlanan Pano'da Irmak Hekimoğlu'nun sorularını yanıtladı.

Son olarak, Çin'in yaşayan en ünlü yazarlarından biri olan Ge Fei'nin "Görünmezlik Peleri"ni kitabını Türkçeye çeviren Fidan, "Görünmezlik Pelerini"ni anlattı.  

"KİTABIN BİR AHENGİ VAR"

Prof. Dr. Giray Fidan, kitabın ana temalarından birinin değişen ve dönüşen Çin toplumunun anlatılması olduğuna dikkat çekti. Fidan, tüketim çılgınlığına kendini iyice kaptırmış bir adamın hikâyesinin anlatıldığı kitapta günümüz dünyasında herkesin kendinden bir şeyler bulabileceğini kaydederek kitabın bir de müzik tarafının olduğunu dile getirdi. "Kitabın bir ahengi de var." diyen Fidan, bu kitapla beraber çok sayıda klasik müzik eserini de dinleme şansı elde ettiğini söyledi. Fidan ayrıca Ge Fei'nin bu kitabına özgü konuşulduğunda bir mizahi dilin de kitaba hakim olduğunun altını çizdi.

 "Görünmezlik Pelerini"nin yanı sıra Çin Edebiyatı ile Türk Edebiyatı arasındaki benzerlik ve farklılıklardan da söz eden Fidan, şöyle konuştu:

"Benim Çin'in Türkiye'deki modernleşme algısıyla ilgili akademik araştırmalarımın büyük bir kısmı 19. ve 20. yüzyıl dönemleriyle ilgili. Bunun yanı sıra Çince' den edebiyat ve felsefe alanlarında klasik ve modern çeviriler de yapıyorum. İki ülke aslında son iki yüz yıllık süreçte birbirine benzeyen süreçlerden geçse de edebiyat anlamında farklı noktaları da var tabii ki. Fakat kültürel açıdan bakarsak Türk okur, Çin edebiyat eserlerine çok da yabancı sayılmaz. Sadece dil anlamında birtakım kelimeler, noktalar yabancı gelebilir. Bunun da biraz zamanla aşılacağını düşünüyorum. Çin edebiyatından ne kadar fazla çeviri yapılırsa Türk okur da o kadar çok alışacaktır. Tıpkı Rus Edebiyatı gibi… "

"ÇİN'DE ŞU AN EN ÇOK SATAN ESERLER DİL İÇİ ÇEVİRİLER"

Fidan, bir röportajındaki "Klasik Çince mümkün olduğu kadar az Çince karakterle çok şey ifade etmek." cümlesinin Çin edebi eserlerinde de hakim bir anlayış olup olmadığı sorusuna ise şu yanıtı verdi:

"Tabii ki öyle… Bizde herhalde yanlış anlaşılan bir konu var. Biz, Çinliler'in 3 bin yıllık yazıları okuyup anlayabildiklerini düşünüyoruz. Böyle bir şey yok. Çünkü Çince de diğer bütün diller gibi birçok aşamadan geçiyor. Çin'de 1950'lerde bir sadeleşme hareketi yaşandı. Bu dönemden öncekilere biz geleneksel Çince karakterler diyorduk onlar daha karmaşıktı. Ayrıca 20.yy başında gerçekleşen sadeleşme ve modernleşme hareketi ile de Modern Çince ile Arkaid Çince arasında büyük fark var. Şu anda Çin'de de en çok satan eserler dil içi çeviriler yani Klasik ya da Arkaid Çince metinlerin modern Çince'ye aktarılmış halleri."

Prof. Dr. Giray Fidan, özellikle son dönem Çinli yazarların çoğunun eserlerinde Çin'in geçmişine, kültürüne, tarihine dair bilgiler bulunduğunun da altını çizdi.

Haber/Röportaj: Irmak Hekimoğlu