“Okul öncesi eğitime ayrılan bütçe artırılmalı”

“Okul öncesi eğitime ayrılan bütçe artırılmalı”

Eğitim-Bir-Sen tarafından hazırlanan "Eğitime Bakış 2019: İzleme ve Değerlendirme Raporu" açıklandı. Eğitim-Bir-Sen Genel Başkanı Ali Yalçın, hazırladıkları raporla eğitim sistemini izleyerek ve değerlendirerek rakamlar üzerinden politikaların geliştirilmesine katkı sunmak istediklerini belirtti.

"OKULÖNCESİ EĞİTİM ÜCRETSİZ OLMALI"

Yalçın, süreçleri, akademik disiplin içinde izlemeyi, değerlendirmeyi ve önerileri temellendirerek sunmayı amaçladıklarını, bu kapsamda raporlar hazırladıklarını söyledi.

İzleme ve değerlendirme çalışmalarını 2016'dan beri sürdürdüklerini belirten Yalçın, şunları anlattı:

"Raporumuzla eğitimi izliyor, değerlendiriyor ve rakamlar üzerinden politikaların geliştirilmesine katkı sunmak istiyoruz. Son yıllarda okul öncesi eğitimde okullaşma oranının artmasına rağmen Türkiye, OECD ülkeleri arasında en düşük orana sahip ülkelerden biri. Türkiye'nin okul öncesi eğitimde okullaşma oranını yükseltmesi için ayırdığı bütçeyi arttırması gerekiyor. Sosyoekonomik olarak dezavantajlı çocukların okul öncesi eğitime erişmesi ücretsiz olmalı. Lise eğitimi, zorunlu eğitim kapsamına alınmasına rağmen teorik çağ nüfusunun yüzde 12'si okullaşmadı. Buna ilaveten, iller arasında ve cinsiyete göre okullaşma oranları önemli ölçüde farklılaştı. Bundan dolayı, ortaöğretimde okullaşma oranlarının arttırılmasına öncelik verilmeli ve okullaşma oranlarının düşük olduğu illerde, özellikle kız çocuklarının okullaşma oranlarını arttırmaya yönelik projeler geliştirilmeli. Bölgeler arasında 'en az lise mezunu olma oranı' farklılaştı. Bundan dolayı, dezavantajlı bölgelerdeki çocukların lise terk oranlarını azaltmaya ve okullaşma oranlarını arttırmaya yönelik çalışmalara öncelik verilmeli. Mesleki ve teknik eğitim mezunlarının istihdamını arttırmak ve işsizlik oranlarını azaltmak için çözümler üretilmeli. Kadın öğretmenlerin sayısı erkeklere göre daha fazla. Kadın yönetici sayısının arttırılması ve kadınların yönetici olmasını teşvik eden politikalar geliştirilmeli.

OECD ülkeleriyle kıyaslandığında Türkiye'deki öğretmen maaşlarının oldukça düşük olduğu görülüyor. Dahası, OECD ülkelerinin çoğunda tecrübeyle birlikte öğretmenlerin maaşları da artıyor. Öğretmen maaşları, daha nitelikli adayların öğretmenlik programlarını tercih etmesini, mezuniyet sonrası öğretmen olmayı tercih etmeyi ve göreve başladıktan sonra görevde kalmayı etkileyen önemli faktörlerden biri. Bundan dolayı öğretmen maaşlarının arttırılması ve özellikle tecrübeye ile kıdeme bağlı olarak maaşların da arttığı bir model geliştirilmeli. Öğretmenlerin mesleki gelişimi önemli. Göreve yeni başlayan öğretmenlerin mesleğin ilk yıllarında mesleki rehberlik ve destek alabileceği, bilgisini, becerisini, tecrübesini daha etkin ve hızlı geliştirebileceği tecrübeli öğretmenlerin daha yoğunlukta olduğu bölgelere atanması ve mesleki tecrübelerinin gelişiminden sonra dezavantajlı bölgelerde çalışması sağlanmalı. Türkiye'de öğretmen ve okul müdürleri, OECD ülkelerindekilere göre hizmet içi eğitimlere daha az katılıyor. Hizmet içi eğitimlerin daha etkin, verimli ve faydalı olması için katılımcıların ihtiyaçları, istek ve beklentilerini dikkate alarak hizmet içi eğitimler planlanmalı. Hizmet içi eğitimlere katılımı arttırmak için çeşitli teşvik sistemleri geliştirilmeli ve iş yükünün hafifletilmesi, ders yükü saatinin azaltılması, haftanın belirli bir gününün hizmet içi eğitime ayrılması gibi destekler sağlanmalı. Okul yöneticilerinin, yönetici olarak atanmadan önce liderlik, okul yönetimi ve alan bilgisi, öğretim yöntemleri ve pedagojik konularla ilgili eğitimlere katılması temin edilmeli. Halen okul öncesi ve ortaöğretimdeki okullaşma oranlarının artması ve daha kaliteli bir eğitim sistemi kurmak hedefi dikkate alındığında, eğitime ayrılan bütçenin Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYİH) ve merkezi yönetim bütçesi içinde arttırılması gerekiyor."