“Dinozorlar yüksek oksijen seviyelerinin yardımıyla ortaya çıktı”

“Dinozorlar yüksek oksijen seviyelerinin yardımıyla ortaya çıktı”

Yüz milyonlarca yıl önce atmosferde yükselen oksijen seviyelerinin Kuzey Amerika'daki dinozorların ortaya çıkmasına yardımcı olduğu keşfedildi.

Üç milyon yılda oksijen oranının neredeyse üçte bir oranında arttığını söyleyen bilim insanları, bunun jeolojik anlamda çok hızlı bir süreye tekabül ettiğini belirtti.

Bulgularını İspanya'nın Barselona şehrindeki Goldschmidt Jeokimya konferansında sunan araştırmacılar, bu durumun Sauropodların gelişine zemin hazırladığına ve Chindesaurusların da Kuzey Amerika ve diğer bölgelerdeki tropik alanlara yayılmasına yol açtığını kaydetti.

Bunun yanı sıra oksijen seviyelerinin artması, karbondioksit seviyelerindeki düşüşle de aynı zamana rastladı.

Bilim insanları araştırmalarını Colorado Platosu'yla Newark Havzası'ndan topladığı taş örnekleri üzerinden yürüttü. Buralar günümüzdeki tüm modern kıtaların ortak atası olan son süperkıta Pangea'nın üzerinde birbirinden yaklaşık 965 kilometre uzaklıkta aynı zamanda şekillendi.

Ekip atmosferdeki oksijen seviyelerinin yaklaşık yüzde 15'ten yüzde 19'a yükseldiğini buldu. Günümüzde atmosferdeki oksijen oranıysa yüzde 21 civarında.

New York'taki Rensselaer Polytechnic Enstitüsü'nden çalışmanın baş araştırmacısı Profesör Morgan Schaller "Bu artışa sebep olan şeyin ne olduğunu gerçekten bilmiyoruz. Ancak o yıllarda karbondioksit seviyelerinde de bir düşüş görüyoruz. Kayda değer şey şu ki, oksijen oranının en üst seviyeye ulaştığı zamanda, Kuzey Amerika'nın tropik bölgelerinde ilk dinozor olan Chindesaurusların ortaya çıktığını görüyoruz. Onların hemen ardından da Sauropodlar geliyor." dedi.

Schaller sözlerine şöyle devam etti:

"Bu 215 milyon yıl önce değişen çevrenin onların evrimsel çeşitliliği için doğru olduğunu gösteriyor. Ancak elbette oksijen seviyeleri tek etken olmayabilir. Yaklaşık iki metre uzunluğunda ve bir metre yüksekliğindeki Chindesaurus dik yürüyen etobur bir dinozor türü. Kuzey Amerika'da yaygın rastlanan türün kökeni, Kuzey Amerika'nın tropik kesimleriydi.  Chindesaurus'lardan kısa süre sonra ortaya çıkan Sauropodlarsa karada şimdiye dek yaşamış en iri hayvanlar."

Bristol Üniversitesi'nden Profesör Mike Benton "İlk dinozorlar epey küçüktü. Ancak atmosferdeki oksijen seviyeleri genellikle daha büyük boyuttakilerle ilişkilendiriliyor. Güney Amerika'da dinozorlar kısmen daha erken bir zamanda, yaklaşık 232 milyon yıl önce ortaya çıkmış olsa da bu yeni bulgu, oksijen seviyelerindeki artışla dinozorların ortaya çıkışının zamanlaması açısından dikkat çekici." diye konuştu.

Kaynak: Independent Türkçe / Jane Dalton

Independent Türkçe için çeviren: Ayşe Yıldız