Haber: Samet Demir

Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Merkez Bankası (Fed), bu akşam son yılların en kritik kararlarından birine imza atabilir. Fed toplantısı genellikle faiz kararlarıyla gündeme gelse de bu akşamki toplantı varlık alımlarının azaltılması konusunda önemli bir viraj olarak görülüyor.

Fed, koronavirüs (Covid-19) salgını nedeniyle gittikçe kırılganlaşan ABD ve Batı ekonomisini ayakta tutabilmek adına varlık alımlarında vites yükselterek 2020 yılında piyasaya rekor seviyede dolar arzı gerçekleştirdi. Bu arzla birlikte dolar dünyada değerini kaybetmeye başladı ve artan dolar arzı başta ABD olmak üzere dünyanın birçok yerinde enflasyonun artmasına neden oldu.

Fed, piyasalarda toparlanma emarelerinin görülmesinin ardından artan enflasyonla mücadele konusunda adım atma kararı aldı ve varlık alımlarının azaltılması hatta durdurulması konusu gündeme geldi. Fed’in varlık azaltmasına verilen isim ise “tapering” olarak biliniyor. Tapering’in sonuncusu 2014 yılında başlatılmıştı ve gelişmekte olan ülke para birimlerinden hızlı bir çıkış yaşanmıştı.

Şimdi ise Fed daha yavaş bir varlık alımı azaltılmasını ön gördüğünü belirtiyor. Ancak piyasa aktörleri hızla değer kazanan doların 2014’teki kadar olmasa da gelişmekte olan ülke para birimlerine zarar vereceği görüşünü savunuyor.

ABD dolarının küresel değerini gösteren dolar endeksi yıl içinde 90 puanın da altına geriledi. 12 aylık takvimde doların dip yaptığı tarih Ocak 2021 olarak kayda geçti. Kaynak: Tradingview

TAKVİM BU AKŞAM NETLEŞEBİLİR

Fed’in tapering takvimi yıl içinde birçok kez gündeme geldi ve birçok tartışmaya neden oldu. Fed’in bazı bölgesel başkanları 2021 yılında varlık alımlarının azaltılmasına başlanması gerektiğini açık bir biçimde dile getirirken Fed Başkanı Jerome Powell daha ihtiyatlı bir yaklaşımla varlık alımları konusunda yavaş ilerleneceği mesajını verdi.

Fed ayrıca geçen aylarda gerçekleştirdiği toplantıda 2022 yılıyla birlikte faiz artışlarına gidebileceğini ve 2022 yılında iki faiz artışı yapılmasının olası olduğu vurgusunu yaptı.

Ancak faiz artışlarından öne varlık alımlarının azaltılması konusundaki takvimin açıklanması bekleniyor. Bu akşam yapılan toplantının ardından da Türkiye saati ile 21.00’da varlık alımlarıyla ilgili takvimin açıklanması bekleniyor. Faiz artışlarının ne zaman yapılacağıyla ilgili de ipuçlarının toplantı sonrası açıklamalarda yer alması ihtimali bulunuyor.

Dolar/TL’nin 12 aylık gelişimi – Kaynak: Investing

TL’YE ETKİSİ

Küresel piyasaları yakından ilgilendiren Fed toplantısı Türk ekonomisi için de oldukça önemli. Fed’in varlık alımlarını azaltma takvimine göre Türkiye’deki dolar bazlı yatırımcılar yerel paradan tamamen çıkış yapmasa da bir miktar satış gerçekleştirebilir beklentisi var. Bu durumda TL’nin 2021’in başındaki gibi bir değerleme rallisine girebileceği de yerli ve yabancı uzmanlar tarafından iddia ediliyor.

TL’nin 2021 yılı performansına bakıldığında ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) anketleri ile hükümetin Orta Vadeli Programına bakıldığında 2022 yılında Dolar/TL beklentisinin 9 lira civarında olduğu görülüyor. Bu açıdan bakıldığında, Fed kararları sonrası gelişmekte olan para birimlerinde değer kaybı beklentisinde gerçeklik payı olduğu görülebiliyor.

TCMB’nin eylül ayında açıkladığı piyasa katılımcı anketinden Dolar/TL beklentisi. – Kaynak: TCMB