Facebook’un “laboratuvar teorisi” konusunda yaptığı politika değişikliği Biden’a destek olarak yorumlanırken, Asya karşıtı nefret suçlarını besleyebileceği yönünde endişelere neden oldu.

Facebook, yanlış bilgilendirme politikalarında, Covid-19’un laboratuvar ortamında ortaya çıktığına yönelik paylaşımlara izin vermek için değişiklik yaptı.

Facebook, Covid-19’un insan yapımı veya üretimi sonucu ortaya çıktığı yönündeki paylaşımlara, “yanıltıcı sağlık iddialarının bir parçası” olduğu gerekçesiyle izin vermiyordu. Bu hafta Facebook’tan yapılan açıklamada, “Covid-19’un kökenine ilişkin devam eden araştırmalar ışığında ve halk sağlığı uzmanlarına danışmamız sonucunda, Covid-19’un insan yapımı olduğu veya üretildiği iddialarını artık engellemeyeceğiz.” denildi.

Amerika Birleşik Devletleri (ABD) merkezli sosyal medya platformu Facebook’un bu duyurusu, ABD Başkanı Joe Biden’ın istihbarat kurumlarından Covid-19 virüsünün kökenine ilişkin çalışmalarını hızlandırmalarını ve kendisine 90 gün içinde rapor sunmalarını istemesinden kısa bir süre sonra geldi. Facebook sözcüsünün, “Pandeminin gelişen doğasına ayak uydurmak ve yeni gerçekler ile eğilimler ortaya çıktıkça politikalarımızı düzenli olarak güncellemek için sağlık uzmanlarıyla çalışmaya devam ediyoruz.” sözleri de bu duruma işaret etti.

CRI Türk’te İlkay Akkaya’nın hazırlayıp sunduğu “Yakın Gelecek” programında konunun detayları ele alınırken Facebook’un bu politika değişikliğinin aşı karşıtlığını artırabileceği ve Asya karşıtı ırkçılığı besleyebileceği yönünde endişeler doğurduğu belirtildi.

Akkaya, Facebook’un bu hamlesinin Biden’a destek olarak yorumlandığını söyleyerek, The Washington Post’un da Facebook’un politika değişikliği haberini ABD’nin tartışmayı yeniden başlatmasının hemen arkasından geldiğini bildirerek vermesine dikkat çekti.

Uzmanlar Facebook’un bu politika değişikliğinin platformu zora sokacağını kaydederek, bu “laboratuvar teorisi” paylaşımlarının Asya karşıtı duygu dalgasını besleyebileceğine işaret ediyorlar.

“NEFRETİ YAYMAYIN”

Harvard Kennedy School’daki Shorenstein Medya, Politika ve Kamu Politikası Merkezi’ndeki Teknoloji ve Sosyal Değişim Araştırma Projesi’nin araştırma direktörü Joan Donovan da bu “laboratuvar teorisi” nedeniyle değişen duyguların sosyal medyada daha fazla Asya karşıtı duyguları açığa çıkarmasının kaçınılmaz olduğunu anlatıyor. The Washington Post’a konuşan Donovan, bu iddianın bu kadar konuşulur hale gelmesinde sonra teknoloji şirketlerinin Asyalı Amerikalıları ve Pasifik Adalıları korumak için çabalarının iki katına çıkarmaları gerektiğini belirtiyor.

ABD’de Çin’i eleştiren içerik artışına vurgu yapan Donovan, Çinlileri sorumlu olmakla veya bir şekilde salgın hakkında bilgi sahibi olmakla suçlayan veya bunun bir biyolojik silah olduğunu ima eden içeriklerin büyüyeceği uyarısında bulunuyor ve şirketleri nefreti yaymamak için uyarıyor.

DİĞER PLATFORMLAR NE YAPACAK?

Facebook’un bu hamlesinden sonra gözler diğer sosyal medya platformlarına çevrildi. Twitter’a Covid-19 kaynaklı iddialarla ilgili kendi kurallarını yeniden gözden geçirmeyi planlayıp planlamadığı sorulduğunda, şu anda paylaşacak güncellemeleri olmadığını söylendi. YouTube ise “fikir birliği bulunmuyor” diyerek şirketin politikasının değişmeyeceği yönünde sinyal verdi.

BIDEN TRUMP’IN YOLUNDA

Eski ABD Başkanı Donald Trump, “laboratuvar teorisi” anlatısının ön safındaydı. Öyle ki, Trump “Çin virüsü” deme konusunda da ısrarcıydı. O dönemde Trump’ın bu ifadeyi kullanmasının ve özellikle sosyal medyanın nefreti yaydığını ve Asyalılara yönelik nefret şiddetinin arttığına şahit olmuştuk. Bu nedenle mart ayında ABD’de çok sayıda ırkçılık karşıtı eylemler gerçekleşmişti. Araştırmalar da özellikle pandemiyle birlikte Asyalılara karşı nefret suçlarının arttığını gözler önüne koyuyor. Hatta bu konuda bu ay Asya kökenli Amerikalılara karşı nefret suçlarının önlenmesine yönelik bir yasa onaylandı.