CGTN

Çin’in kendi para biriminin blok zinciri versiyonunu geliştirmesi Amerika Birleşik Devletleri’nde (ABD) endişeye yol açtı.

Bazıları, dijital yuan’ın ABD’nin küresel ödemelerdeki egemenliğine ve böylece, yaptırımları bir dış politika aracı olarak kullanma kapasitesine zarar vereceğinden korkuyor. ABD dijital dolar için bir plan oluşturmadan önce dijital yuanın test tedavülü Çin’in teknolojide istikrarlı biçimde ilerlemesinin diğer bir işaretidir. Çin, dünyanın geri kalanı madeni para kullanırken kâğıt parayı icat etti. Şimdi Çin, elektronik ödemenin kullanılmasında da atılım yaptı ve elektronik ödemeden dijital para birimine adım atma çok önemlidir.

Dijital para, Çin’in merkez bankacılarına büyük esneklik verme, suçluların izini sürme, düşük gelirli insanların bankaların kesinti yapmasına boyun eğmeden havale yapmasını ve tasarruf etmesini kolaylaştırma kapasitesine sahiptir.

ABD’nin, dijital yuan hakkındaki kaygılarının temel sebeplerinden biri, Washington yönetiminin uluslararası bankacılık sistemindeki mutlak gücünü kırma kapasitesine sahip olmasıdır. Washington şu anda, çokuluslu şirketleri İran gibi ülkelere uygulanan yaptırımlara karşı gelmesi halinde bankacılık sisteminden çıkarmakla tehdit ederek, yaptırımları uygulayabilir. Edward Snowden, ABD’nin SWIFT sistemiyle bütün uluslararası banka havalelerini izleme yeteneğine sahip olduğunu ortaya koydu.

Dijital yuan’ın ortaya çıkışı bunu tehdit ediyor, çünkü uluslararası havaleler tamamıyla gizlilik içinde yapılabilecek ve ABD’nin bu havaleleri ortaya çıkarmasının yolu yoktur. Dijital yuan’ın geliştirilmesinden önce bile Çin, SWIFT kullanmadan Rusya, İran ve Venezuela gibi ortaklarından petrol satın almasına izin veren Sınır-Ötesi Bankalar Arası Ödeme Sistemi’ni geliştirdi.

ELEKTRONİK ÖDEMEDEN DİJİTAL PARA BİRİMİNE GEÇİŞ

ABD’nin rekabet edebilir ödeme sistemlerinden niçin hoşlanmadığı anlaşılabilir olsa bile, ABD, doları silah haline getirmeseydi bu sorun hakkında endişeye gerek kalmayacağına dikkati çekmek adil olur.

Diğer ülkeler doların egemenliğinden kaçmak için dijital yuan veya diğer dijital para birimlerine akın ederse, bu, ABD’nin uluslararası bankacılık sistemini kontrol etmeyi suistimal etmesinin doğrudan sonucu olacaktır.

Dijital yuan, ABD’nin uyanması için başka bir zor gerçeği görmesini de sağlıyor. Eski ABD Başkanı Donald Trump, Çin’in yükselişinin Çin halkının ABD’yi dolandırması ve onun teknolojisini çalması sonucu olduğunu iddia etmeye devam ediyor. Bununla birlikte ABD’nin eylemleri Çin’in taklit yapması iddialarından değil, Çin’in yenilik yapmasından korktuğunu gösteriyor. Örneğin ABD, dijital ekonominin bir sonraki aşaması için kritik bir temel yapı taşı olan 5G teknolojindeki liderliğinden ötürü Huawei şirketini engellemeye çalışıyor.

ABD, yenilikçi sosyal medya platformu TikTok’u Amerikalı gençler arasında çok popüler olduğu için hedef aldı. ABD’nin hedefindeki diğer bir sosyal medya platformu olan WeChat, elektronik ödemeleri Çin’de ABD’ye nazaran çok daha yaygın ve uygun hale gelmesinde önemli rol oynadı.

Japonya, 1980’li yılların sonunda ve 1990’lı yılların başında değer zincirinde yükseldiğinde ve düşük fiyatlı malların toplu üretim kaynağından yenilikçi ileri teknoloji merkezine dönüştüğünde, bu yükseliş ABD’li seçkinleri ürküttü ve bu ülke medyada şeytanlaştırıldı.

Biz benzer sürecin, Çin değer zincirinde yükseldiği ve önemli alanlarda bir teknoloji lideri olduğunu kanıtladığı için tekrar yaşandığını görüyoruz. ABD kendinden memnun bir şekilde arkasına yaslanıp ve dijital para birimi ihtiyacı konusunda bir uzlaşmaya varmayı beklediği için dijital yuan’ın yükselişi Çin-ABD rekabetinin bir tarafıdır.

Zaman geçtikçe, Çin’in mesafe almasının daha fazla örneği ortaya çıkacak. Bir sonraki sürpriz, Mars’a ilk insanı gönderecek ülke Çin mi olacak? Huawei küresel etkide Apple’ın önüne mi geçecek? Veya Çin sürücüsüz araçlarda ve yüz tanımada egemen hale mi gelecek?

Çin’in ABD’nin küresel egemenliğine meydan okuma niyeti yok, ancak Çin’in yükselişi ve halkının sıkı çalışması ile yenilikçiliğinin yönlendirdiği artan etki ABD’nin kabul etmesi gereken bir gerçektir.