CGTN / Hamzah Rifaat Hussain

Büyük güç müdahaleleri, aktif askeri konuşlandırmalar ile iyileştirme ve yeniden bütünleşmeye bağlı makul, herkesi kapsayan ve kapsamlı çatışma sonrası stratejilerde planlama yetersizliği, Suriye’den Afganistan’a uzanan ülkelerde çatışmalardan etkilenen nüfuslar üzerinde ciddi etkilere sahip oldu. 

Birleşmiş Milletler (BM) Çocuk ve Silahlı Çatışma (CAAC) raporunda vurgulanan son açıklamaya göre, 2021 yılında aralarında kadınlar ve çocukların da bulunduğu en savunmasız gruplar orantısız olarak etkilenmeye devam etti. Barışçı kimse ve pasifizm yanlısı kimseler için çocukların içinde bulunduğu kötü durumu çözmenin yolu çözümler keşfetmekten geçiyor.

Gerçek şu ki, sömürgecilik sonrası dünya düzeninde, genellikle hükümet değişikliğine, silah satışlarına ve çatışmalarda aktif katılıma dönüşen neoliberal fikirlerin peşinden koşmaya bağlı olan müdahaleler sürüp giden insani felaketlerle sonuçlandı, 2020 yılındaki savaşlarda en az 19 bin 379 çocuk zorla askere alım ve tecavüz kurbanı oldu.

İsrail-Filistin çatışması örneğinde veya dâhili olarak Afganistan barış görüşmeleri şeklinde olduğu gibi, yaygın salgın ortamında kısa ömürlü olmayan ateşkeslere sürdürülebilir aracılık, çatışmaların parçaladığı nüfusların acılarını ne somutlaştırdı ne de hafifletti. Tanık olunan durum, Afganistan, Suriye, Irak, Libya veya Etiyopya’daki şiddette herhangi bir azalma olmaksızın yüzeysel barış çağrıları veya kısa vadeli çerçeveler etrafında dönen faaliyet yaklaşımlarıdır. Raporda özetlendiği gibi, sonuçlar, sadece yüzde 91’i 2020 yılında olmak üzere dünya çapında 26 bin 245 kez çocuklara karşı ciddi suç ihlalleri işlendiğini gösteriyor. Kıta olarak Afrika, zaten aşıya erişememenin olumsuz sonuçlarına maruz kalırken, haksız ve orantısız biçemde etkilenmeye devam ediyor.

SALGIN ORTAMINDA KAYBEDİLEN NESİLLER

Mali, daha geniş Şahel bölgesindeki kalıcı çatışmalar ve Nijerya gibi ülkelerde uluslararası terörizmin varlığı Afrika ülkelerindeki çocukların içinde bulunduğu durumu daha da kötüleştirdi. Ciddi ihlallerin listelendiği rapora göre, Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Somali gibi ülkelerde çocuklara karşı doğrulanmış cinsel şiddet vakaları yüzde 70 ila yüzde 90 gibi endişe verici bir oranda arttı.

Daha yakın bir inceleme, alıntı yapılan her bir vaka çalışmasının nasıl süregiden iç çatışmalara, sömürgeci güçlerin güç oyununa ve barış anlaşmaları ile arabuluculuk çabalarının yokluğunun, çocukların en büyük kayıp olduğu arızalı bir sosyal ortama yol açtığına işaret ediyor. Çatışmaların yıktığı ülkelerde insani müdahaleler konusunda kendisini öven Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD), silah yığınağı ve kışkırtmalarla dolu Hint-Pasifik stratejilerinde özünde olan bir takıntıya sahip çok taraflı mekanizmalar aracılığıyla arabuluculuk çabaları izlemediğini unutmayın.

Çatışmanın çözümüne gösterilen ilginin eksikliği basit bir geri tepmeyle sonuçlanır; yaygın salgın ortamında kaybedilen nesiller. CAAC raporu ayrıca, çocukların eğitim, sağlık ve sosyal hizmetlere erişim eksikliği ve Nijer ile Moritanya benzeri ülkelerde hastane ve okullara saldırılardaki artışın farklı sorunlu durumları karakterize ettiği Afrika gibi kıtalarda salgının, zaten temelleri zayıf ortamları nasıl kötüleştirdiğini vurguluyor. 

BM Genel Sekreterinin CAAC Özel Temsilcisi Virginia Gamba, yetişkinlerin savaşının 2020 yılında erkek ve kız çocuklarının çocukluğunu elinden aldığını, bunun sadece barış için yıkıcı olmadığını, aynı zamanda onların bir zamanlar yaşadığı tüm toplumu ortadan kaldırdığına işaret ederek, çocukların içinde bulunduğu kötü durumu özetledi. Ateşkes çağrılarının ve barış ihtiyacı olasılığının niçin güçlendirilmesi gerektiği çağrılarına odaklanan soruyla birlikte sivil itaatsizlik daha belirgin ve daha kalıcı hale geliyor. Çözüm, çatışmanın zarar verdiği kesimler için somutlaşan yoksulluktan ve terörizmden kurtulmasını sağlamaya yönelik ortak çabaları sürdürmekte ve çatışma sonrası yeniden yapılanma için büyük güç müdahalesini veya basiretsiz politikaları rafa kaldırmakta yatmaktadır.

Orta Doğu’da belirlenmiş bir geri çekilme pozisyonu veya tarafsızlık eksikliğine rağmen, Afganistan sorununda Pakistan’da hava ve askeri üsler şeklinde bir aktif katılım arayışı gibi stratejiler sadece barış olasılığına zarar verecektir. Denklem basit; çatışmaların uzaması nihai kayıpların çocukların olmasıyla sonuçlanacaktır. Silahlı çatışmalar durmadan ve ateşkesler hızla uygulanmadan savunmasız kimselerin durumunun değişmeyeceğini söylemenin tam zamanıdır.