CGTN / Joshua Jahani

Hazine Bakanı Janet Yellen, geçen hafta küresel asgari bir kurumlar vergisi oranı çağrısında bulunması ile birlikte, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Joe Biden yönetimi kurumlar vergisini artırıyor ve dünyayı da bunu yapmaya ikna ederek ABD’nin rekabetçiliğini korumak istiyor.

Yellen, plana kabul etmesi için G20 ile görüşüyor. Bütün G20 ülkelerini bu öneriye ikna etmeyi başarsa bile (ve bu hiçbir şekilde garanti değil) G20 “küresel” değil, anlaşmayı en büyük vergiden kaçınanlara karşı etkisiz kılacak olan halen birçok sıfır vergi uygulaması var. (en uzak egzotik Cayman Adaları gibi yerlerin yanı sıra,  ona yakın Delaware gibi eyaletlerde olduğu gibi).

Küresel asgari vergi fikrinin kendisi en iyi durumda gerçekçi değil ve en kötü durumda hayali ve ikiyüzlü. Büyük şirketler küresel vergi önerilerine (yani vergi cennetlerine) erişime sahip olacak, yani bu sadece küçük ve orta büyüklükteki şirketlere zarar verecek.

Bunların büyük rakipleri, Amerika’nın kendi kara vergi cenneti olan ve diğer ülkelerin vergi oranlarını artırmalarını isterken onlardan bunu istemediği eyalet, kendi eyaleti Delaware eyaletinin yarattıkları da dâhil yasal boşlukları kullanmaya devam edecek. Bu Beyaz Saray’ın, yüksek vergi teşvikleri ve vergiden kaçınmayı artırma ile vergi gelirlerinin azalması ve bu yüzden daha fazla vergi artışını gerektirmesi şeklindeki kısır döngüden kaçınırken, Biden’ın 2 trilyon dolarlık altyapı ve iş planını ödemek için vergileri artırmaya ihtiyacı var.

FORTUNE 500 LİSTESİNDEKİ ŞİRKETLERİN ÜÇTE İKİSİNİN MERKEZİ YASAL OLARAK DELAWARE’DE

Genel düşünüşün aksine -ve gerçekten şirketleri vergi cennetlerinden uzaklaştıracak – bir alternatif ise vergileri azaltmaktır. Bunu yapmak, eğer dünyadaki en büyük vergi kaçıranlar, düşük kurumlar vergisi artı iş yaptıkları yerde vergi ödememin tekrarlanabilir ve yasal faydaları ile ikna edip, yeniden vergilenebilir ekonomiye çekilebilirse vergi geliri artışına yol açabilir. Bu Biden için siyasi olarak zor olacaktır; vergi kesintisinin Cumhuriyetçi bir politika olduğu kabul edilir, Demokrat bir politika değil. Bu aynı zamanda Biden’ın ABD’nin, en başta kenti eyaleti Delaware üzerinden, vergiden kaçınmadaki rolünü kabul etmesi anlamına gelir.

Fortune 500 listesindeki şirketlerin üçte ikisinin merkezi yasal olarak Delaware’de kayıtlı, bunların çoğunun orada çok az ya da hiç iş yapmamasına rağmen. Delaware’de kayıtlı şirket sayısı eyalettin nüfusundan fazla; 1 milyondan az nüfusa karşı 1,5 milyon şirket. Google ve YouTube gibi şirketlerin ABD merkezleri sadece tek bir neden için orada; vergiler.

İngiltere gibi diğer ülkelerin de kendi egemenlikleri altına benzer vergi cennetleri var. British Virgin Adaları, Cayman Adaları ve Bermuda’nın hepsi Britanya Denizaşırı Toprağı (BOTs) ve bunların Devlet Başkanı İngiltere Kraliçesi. Jersey ve Man Adaları offshore tröstlerin birçoğunun kurulduğu Kraliyete Bağlı topraklar. Eğer ABD ve müttefikleri vergi gelirlerini gerçekten artırmak istiyorlarsa, bu sıfır vergi yasaları ile yeni düşük kurumlar vergisi oranları ile rekabet ederek başlamalıdır.

Bu “milyarderler için vergi indirimi” gibi bazı sert manşetler atılmasına neden olacaktır. Bu manşetler, Panama Belgeleri ve benzer sızıntılardan sonra vergi cennetlerinin daha çok farkında olan seçmenlere, herhangi bir verginin hiç vergiden daha iyi olduğu hatırlatılarak halledilebilir.

Büyük şirketler ve yüksek servet sahibi kişiler için yasal olarak vergiden kaçınma yolları olacaktır. Transfer fiyatlandırması gibi önlemler her zaman bunların düşük vergi yerlerinde muhasebe kârı göstermeleri için kullanılabilir.

“DÜŞÜK VERGİ”, HİÇ VERGİ VERMEMEK İLE AYNI ŞEY DEĞİL

Bir şirketin yasal sahipliğinin offshore mekânlarda yaşayan bazılarına verildiği tröstlere karşı pasalar çıkarmak imkânsız (bir şirketi ya da mal varlığını vergi cennetindeki bir kişiye bir dolara satmak yasa dışı olamaz).  Vergilendirme için tek çözüm rıza ile vergilendirmektir; şirketlerin ödemekten mutlu olacağı bir kurumlar vergisi belirlemek. “Düşük vergi” hiç vergi vermemek ile aynı şey değildir.

Offshore ülkelerde potansiyel olarak 36 trilyon dolar var, bunun çoğu ABD şirketleri ve vatandaşlarının parası. Eğer bu para geri iç ekonomiye gelmeye ve diyelim yüzde 5’ten vergi ödemeye ikna edilirse, fiili vergi geliri azalmaz, artar.

Hem şirketler hem de bireyler için sıfır vergi yasasına sahip Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) 2018’de yüzde 5’lik katma değer vergisi koydu. Bazıları şirketlerin ve iş sahiplerinin, ideolojik olarak sıfır vergiye bağlı oldukları için ülkeyi terk edeceklerini tahmin etti. Gerçekte ise bunlar ülkede kaldılar ve iş yapmak için güvenli ve modern bir yer için düşük bir vergi ödemekten mutlu oldular.

İnsanlar ve şirketler düşük vergi vermekten mutludur. Düşük vergi veren herkes hükümetler ile toplumlar için yüksek vergi ödeyen yoksullardan ve hiç vergi ödemeyen zenginlerden daha iyi çalışır, bunu söylemek için cesur bir politikacı olmak gerekse de mevcut durum budur.