Hakem atamaları, Türkiye başta olmak üzere pek çok ülkede tartışılıyor. Peki Avrupa’nın önde gelen liglerinde atamalar nasıl yapılıyor? İngiltere’nin eski Hakem Kurulu Başkanı Keith Hackett ve Alman hakem Alex Feuerherdt konu ile ilgili konuştu.

Hakemler; kararları, denetlenmesi ve görevlendirilmesiyle son yıllarda ülkemiz başta olmak üzere birçok ligde sıkça tartışılıyor.

Türkiye’de, Merkez Hakem Komitesi’nin işleyişinin değişmesi gündemde. Kulüpler Birliği yetkilileri ile federasyon temsilcileri, kurulan komisyonda konuyu masaya yatırmış durumda. Peki Avrupa’nın önemli liglerinde atamalar nasıl yapılıyor, sistem nasıl işliyor?

Futbolun beşiği İngiltere, hakemlik müessesesini sağlam bir temele oturtmasıyla dikkat çekiyor. İngiltere Profesyonel Futbol Ligleri’nin eski Hakem Kurulu Başkanı Keith Hackett, sistemi TRT SPOR’a anlattı.

“MIKE RILEY 2009 YILINDAN BERİ KURULUN BAŞINDA”

Hakem kurulundaki istikrara dikkat çeken Hackett, “Hakemlerin denetlenmesi ve görevlendirilmesinden ‘Profesyonel Maç Hakemleri Kurulu’ adı verilen oluşum sorumlu. Kurulun başında eski hakem Mike Riley var ve 2009 yılından beri bu görevi sürdürüyor. Hiçbir oluşum, başkan üzerinde etkide bulunamıyor. Başkana verilen yetkiyle güvenilir ve şeffaf bir otorite oluşturuluyor. Bu kurulun dikkat çekici bir özelliği daha var. Hakemlerin verdiği her kararın puanlaması yapılıyor ve deyim yerindeyse bir Hakemler Ligi oluşturuluyor. Bu ligin puanlamasını yalnızca hakemler görebiliyor. Puan tablosuna göre atamalar yapılıyor. Ek olarak ‘hakemin tuttuğu takımın önemi’ maddesini de görevlendirme kıstaslarına eklediğimiz için şeffaf bir şekilde bu konuyu da göz ardı etmemiş oluyoruz. Bu sayede hem tuttukları takımın maçına, hem de ezeli rakiplerinin maçına atanamıyorlar.” ifadelerini kullandı.

 “GENÇ HAKEMLERE GEREKENDEN FAZLA SORUMLULUK VERİNCE ORTAYA İSTENMEYEN SONUÇLAR ÇIKABİLİR”

Tartışma ortamının her ülkede olabileceğini belirten Hackett, kişilerden ziyade sistemin önemli olduğunu söyledi. Hackett, şunları ifade etti:

“Her sezon başında hakemler kulüpleri ziyaret ederek, teknik ekibi kurallar ve uygulamalar hakkında bilgilendiriyor. Samimi diyaloglar üzerine inşa edilen bu görüşmeler, bilgi alışverişinin de önünü açmış oluyor. Ayrıca hakemler, iki haftada bir toplanarak maçlardaki kararlarını izliyorlar. Net ve açık bir biçimde hatalarını gözlemleme şansı buluyorlar. Bütün bunlar hakemlerin futbol camiasıyla beraber bir bütün olarak hareket edebilmesinin önünü açıyor. Bana kalırsa her ligde en az 10 adet mükemmele yakın seviyede hakem olmalı. Bazı genç hakemlere gerekenden fazla sorumluluk verince ortaya istenmeyen sonuçlar çıkabiliyor. Her ülkede olduğu gibi İngiltere’de de hakemler zaman zaman tartışılıyor fakat kurulların görevinin, hataları ve tartışmaları en aza indirmek olduğunu düşünüyorum. Makine prensibinde işleyen bir sistem inşa edilebilirse, değerlendirme kriterlerinin de yardımıyla güzel sonuçlar alınabileceğini düşünüyorum.”

Almanya, Fransa ve İtalya’da da benzer şema görülüyor. Hakem işleri ve atamalar, federasyona bağlı bir kurul tarafından yürütülüyor.

ALEX FEUERHERDT: “ALMAYYA’DA ATAMALAR GERÇEKLEŞTİRİLİRKEN 70 FARKLI KRİTER GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURULUYOR”

Almanya liglerindeki hakem sisteminin dinamiklerini ise 20 yıl boyunca önemli maçlarda düdük çalan Alex Feuerherdt’e sorduk. Feuerherdt, atamalarla ilgili şunları dile getirdi:

“Hakem atamaları futbol federasyonuna bağlı hakemler kurulu tarafından gerçekleştiriliyor. Atamalar gerçekleştirilirken 70 farklı kriter göz önünde bulunduruluyor. Maç raporları oldukça detaylı ve titiz bir şekilde hazırlanıyor. Maçlarda düşük puan almış hakemlere birkaç hafta maç verilmiyor. Bunun sebebinin elbette onları cezalandırmak değil, onları korumak olduğunu düşünüyorum. Her hakemin performansını değerlendirmek üzere kendi eğitmenleri bulunuyor ve eksik yanlarını her maçtan sonra beraber çözümlemeye çalışıyorlar.”

“ALMAN TARAFTARLAR VAR’DAN RAHATSIZ”

İngiltere’de olduğu gibi Almanya’da bir tartışma ortamının varlığına dikkat çeken Feuerherdt, Alman taraftarların VAR sisteminden rahatsız olduklarını belirtti.

Feuerherdt, “Almanya’da tartışma özel olarak hakemler üzerinden yapılmıyor. Video Yardımcı Hakem sistemi, bugünlerde tartışmanın odağı olmuş durumda. Taraftarlar genel olarak bu sistemin futbolun ruhunu ortadan kaldırdığını düşünüyor. Köln şehrindeki VAR merkezinden gelen görüntünün stadyumda bulunan dev ekranlarda gösterilmesi, izleyenlerin daha şeffaf ve güvenilir bir maç izlemesinin önünü açsa da, kimi zaman kararların uzun sürede verilmesi Alman futbol izleyicisini rahatsız ediyor. Özetleyecek olursam, hakem konusu kişiler üzerinden değil, daha çok sistemsel bir şekilde yapılıyor.” diye konuştu.

Günümüz futbolunda hakemlere yardımcı olan yeniliklerden biri olan gol çizgisi teknolojisi de Avrupa’nın üst düzey liglerinde kullanılıyor.

Premier Lig, Bundesliga, Serie A ve Ligue 1’de gol çizgisi teknolojisi tüm sezon kullanılırken; Hollanda Ligi’nde sadece seçilen maçlarda uygulanıyor.

Avrupa’nın 5 büyük liginde bu teknolojinin henüz kullanılmadığı tek lig İspanya. Dünya genelinde gol çizgisinin kullanıldığı ilk alt lig ise İngiltere Championship oldu.

Avrupa liglerinde hakem görevlendirmeleri ülkemizdekine benzer görünse de; işleyişler, kulüplerle ikili ilişkiler ve detaylar fark yaratıyor.

Kaynak: TRT SPOR