Aydınlık gazetesi Ankara temsilcisi İsmet Özçelik, CRI Türk’te Tuğçe Akkaş’ın hazırlayıp sunduğu “Güne Başlarken” programına konuk oldu ve dış politikadaki son gelişmeleri değerlendirdi.

Türkiye’nin komşu olduğu ülkelerde gündemin sıcak olduğunu belirten İsmet Özçelik, Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) İran ile yapılan nükleer anlaşmaya dönüp dönmeyeceğinin merak edildiğini aktardı.

Kararın hem dünya hem de Türkiye için önemine vurgu yapan Özçelik, şunları kaydetti:

“ABD’nin İran ile yaptığı anlaşmaya geri dönmesi dünya petrol fiyatlarını da ciddi etkileyecek. İran önemli bir pazar ve buraya yapılacak ihracatlar açısından da önemli. ABD, İran ile yapılan anlaşmayla ilgili kuralları yeniden belirlemek istiyor ancak İran bir milim bile geri adım atmıyor.

Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov, Biden yönetiminin, İran nükleer anlaşmasıyla ilgili durumu iyileştirme konusunda umut verici sinyaller verdiğini bildirdi. Lavrov anlaşmaya geri dönülmesi konusunda mutabakat sağlanma şansının olduğunu da dile getirdi.

Körfez ülkeleriyle de yepyeni bir durum ortaya çıkacak. İran meselesi tatlıya bağlandığı zaman ABD’nin bu ülkelerdeki etkisi de zayıflayacak. Lavrov, İran’ın anlaşmadaki adımları uygulamasına yönelik gayriresmi yol haritası sunduğunu da bildirdi. Bu da tartışmalara Rusya’nın doğrudan müdahil olduğunun göstergesidir. Geçen hafta Çin Dışişleri Bakanı’nın bölgedeki 6 ülkeyi gezdiğini düşünürsek bölgemizde yepyeni bir döneme doğru gidildiğinin işareti.”

ABD’DEN İNSAN HAKLARI İHLALLERİ SUÇLAMASI

ABD’nin açıkladığı insan hakları raporuna da değinen İsmet Özçelik, raporun Türkiye ile ilgili bölümler de içerdiğini belirtti.

Raporda, Türkiye’nin basın özgürlüğü ve internet erişimi gibi konularda kısıtlama uyguladığı suçlamasına maruz kaldığını belirten Özçelik şunları ifade etti:

“ABD bu rapora dayanarak ülkeleri sıkıştırmaya çalışıyor. Burada insan hakları ihlalleri konusunda en çok eleştirilen ülkelerin başında Türkiye, Rusya, Çin, Venezuela gibi ülkeler geliyor ki, bunların ABD ile çeliştikleri biliniyor. Yani ABD ile çelişiyorsan insan hakları ihlalleri meydana getiriyorsun anlamına geliyor. Ancak daha yeni ABD’de yaşananları gördük, siyahilerin nasıl öldürüldüğünü, nasıl ABD Kongresi’ni işgal ettiklerini gördük. Bu durumda Türkiye, Rusya ve Çin gibi ülkelerin eleştirilmesi de ne kadar ciddiye alınacak bir durum ayrı bir tartışma konusu. Raporun Türkiye ile ilgili bölümünde HDP’nin savunulması ve FETÖ’yü koruma çabası gözlerden kaçmadı. Türk Dışişleri Bakanlığı rapora tepki gösterdi. Şüphesiz diğer ülkelerden de tepkiler gelecektir. Çin Halk Cumhuriyeti geçen sene ABD’nin insan hakları raporunu yayımlamıştı ve orada çok ayrıntılı bilgiler vardı.

ABD BASININDAN TÜRK SİHA’LARINA ÖVGÜ

ABD’ye geçmişken bir başka konu daha var, ‘Türk SİHA’ları.’ Türkiye’nin ürettiği silahlı insansız hava araçları dünyada tartışılıyor. Türk SİHA’ları için ABD’deki Foreign Policy dergisinde bir makale yayımlandı. SİHA’lar için ‘Yıkıcı yumruk atabilen canavarlar’ tabiri kullanıldı. Makalede SİHA’ların Karabağ savaşındaki etkisiyle ilgili açıklamalar yer aldı. Makalede ABD’nin artık havadaki üstünlüğünden Çin gibi rakiplerine karşı yararlanamayacağına vurgu yapıldı. ABD ordusunun artık fazla bir işe yaramadığı SİHA’larla çok daha düşük bütçelerle işler yapılabildiği vurgulanıyor. Türk SİHA’larının önemine dikkat çekiliyor.

RUSYA-UKRAYNA SINIRINDA SICAK GELİŞMELER

Bölgemizde bir gerilim daha var. Rusya-Ukrayna arasında gerginlik artıyor. Rusya’nın Ukrayna sınırına asker yığdığı aktarılıyor. Lavrov, bölgede savaş başlatmanın Ukrayna’nın yerle bir olmasına neden olabileceği vurgusunda bulundu. Ukrayna’daki yaşanan olayları Ukrayna’nın tavrını ABD’nin kışkırttığı vurgusu yaptı. Kremlin Sözcüsü Peskov da Rusya’nın askeri birliklerini kendi takdirine göre konuşlandırdığını söyledi. Yani Rusya-Ukrayna sınırında sıcak gelişmeler olduğu gözüküyor. Bu bir savaşa yol açar mı? Batı Rusya’yı Ukrayna üzerinden sıkıştırmaya çalışıyor ancak Rusya buna pek uyacakmış gibi görünmüyor.”