Avrupa Birliği (AB), Dünya Ticaret Örgütü’ne (DTÖ) yeni tip koronavirüs (Covid-19) aşıları üzerindeki fikri mülkiyet haklarının kaldırılması yerine ticari engellerin azaltılması ve üretimin artırılmasını teklif etti.

AB Komisyonu, Covid-19 aşı ve ilaç arzını artırmaya, bunlara küresel erişim sağlamaya yönelik hazırladığı teklifi DTÖ’ye sundu.

Teklife göre, Covid-19 aşıları, tedavi ilaçları ve bunların bileşenleri sınırları serbestçe geçebilecek. Bu ürünlerde küresel tedarik zincirleri açık tutulacak. Aşı ve içeriğindeki ürünlere ihracat kısıtlaması getirilmeyecek. Aşı üreten ülkeler, üretimin “adil” bir kısmını ihraç edecek.

Aşı üretiminin artırılması teşvik edilecek. Gelişmekte olan ülkelere aşı üretim yatırımları yapılacak. Ülkelerin aşıları uygun fiyata edinmeleri sağlanacak. DTÖ’nün mevcut Fikri Mülkiyet Haklarının Ticari Niteliklerine İlişkin Anlaşması’nda (TRIPS) yer alan zorunlu lisan kullanımı kolaylaştırılacak.

AB’nin teklifinde, aşıları üzerindeki fikri mülkiyet haklarının kaldırılması konusunda bir girişim yer almaması dikkati çekti.