“Kazanan Olmayacak”

“Kazanan Olmayacak”

Niğde Ömer Halis Demir Üniversitesi'nden Dr. Kerem Gökten, Çin ile ABD arasında başlayan ticaret savaşının nedenlerini ve olası sonuçlarını değerlendirdi. Yıllardan beri Çin ile ABD arasında bir ortak yaşam ilişkisi mi olduğu, yoksa bir hegemonya savaşına mı girecekleri konusunun tartışıldığını belirten Gökten, "benim savunduğum görüş genellikle Çin üretir, ABD tüketir şeklinde özetleyebileceğimiz bir ortak yaşam ilişkisiydi" ifadelerini kullandı.

CRITÜRK'te Kâmil Erdoğdu'nun hazırlayıp sunduğu Manşet programında Kerem Gökten, Amerikan muhafazakâr çevrelerinde, "Çin, ABD hegemonyasına meydan okuyacak" şeklinde çeşitli tezler geliştirildiğini, ancak gelinen noktada hamle yapanın ABD olarak göründüğünü dile getirdi.

"Çin, Günümüzde Serbest Ticaret Düşüncesinin Öncüsü"

Gökten, Çin ile ABD arasında başlayan ticaret savaşı hakkında şu şekilde konuştu; "henüz birkaç yıl öncesine kadar kapitalist dünya ekonomisine en kapalı coğrafyalardan biri olan Çin, bugün serbest ticaret düşüncesinin öncülüğünü, hatta şampiyonluğunu yapıyor ve serbest ticareti savunmak günümüzde, Komünist Parti yönetimindeki Çin'e kalmış gözüküyor. Trump kendine has üslubuyla, "ABD, dünyanın diğer ülkeleriyle yaptığı ticaretlerde hep kazıklanıyor" şeklinde açıklamasının ardından, Amerikan diplomatik çevreleri de benzer tezleri dile getirerek Çin'in ekonomi ve ticaret politikalarını eleştirdiler. ABD önce çelik ve alüminyumla başladı ki bu Türkiye'yi de etkiliyor, ama ilerleyen aşamalarda sadece Çin'i etkileyecek tedbirleri gündemine alarak, tekstil, tarım ve teknolojik ürünlerde 60 milyar dolara varabilecek bir tarife uygulama planları mevcut. Hatta, Amerikan borsaları bu ticaret savaşı olasılığının güçlenmesiyle beraber dalgalandı ve ciddi düşüşler gözlemlendi. ABD şu anda 30 ilâ 60 gün arasında değişen bir yaptırım listesi üzerinde çalışıyor, Çin ise takvim belirtmiyor ancak gözlemlediğim kadarıyla, ABD'den yoğun olarak satın aldığı soya ve domuz eti alanlarında bir yaptırım listesi hazırlıyor ya da bu konularda yaptırım uygulayabileceğini ABD'ye hissettiriyor. Ayrıca karşılıklı olarak yapılan açıklamalarda Çin, "karşılıklı ticaret savaşı olacaksa, bundan korkmuyoruz", ardından da ABD "biz de ticaret savaşından çekinmiyoruz ama bu bizim için başlı başına bir hedef değil" dedi. Dünya tarihine bakıldığında, ticaret savaşlarının kazananı olmuyor. Zaten önce tansiyonlar yükseldi, sonra da bir iyimserlik rüzgârı estirilmeye başlandı. Tarife ve ticaret dengesizlikleri yeniden müzakere edileceğine dair bir beklenti oluştu, ancak bu müzakere de kazan kazan neticesi vermeyecek, sonucunda kimin taviz vereceğini birlikte göreceğiz".